Een loper met een lopende neus

Mag ik sporten als ik ziek ben?

dinsdag 07/11

Een kriebel in de keel, meer snot in de neus dan gewoonlijk, maar door de neus ademen gaat nog wel en elk uur weliswaar enkele droge kuchjes, doch geen koorts en geen spierpijn. Er heeft zich een virus in uw luchtwegen genesteld. Veel kans dat het een rhinovirus is, want dit beestje staat in voor ongeveer 40% van de bovenste luchtweginfecties. En ja hoor, u hebt het cadeau gekregen van uw sympathieke medemens, via een handdruk, direct contact of waterdruppels (een niesbui die uw richting uitkwam). Als volwassene heb je er twee- tot vijfmaal per jaar mee te maken. Een heel pak minder dan toen je nog een klein kind of ‘snotneus’ was, maar toch. Zou ik nu gaan sporten of niet? Een vraag die in het voor- of najaar menig sportbeoefenaar kopbrekers bezorgt. Ook topatleten zitten in dit geval met een dilemma: de voorgeschreven training afwerken of toch maar rusten? 

Wat doet lichaamsbeweging trouwens met je weerstand tegen infecties? Over het algemeen kan men stellen dat sporten tegen een matige intensiteit de immuniteit tegen infecties vergroot, maar sporten tegen zware intensiteit, zoals het lopen van een marathon, doet de weerstand dalen, met meer infecties in de weken nadien tot gevolg. Geen paniek, het gaat vooral over verkoudheden of virale luchtweginfecties die wel lastig zijn, maar zelden langer dan één week duren. Om toch een maatstaf te hebben bij de beslissing om al of niet te sporten, kan je best de nek check toepassen. Als de symptomen zich boven de nek bevinden, zoals een lopende neus, niezen of een schraperige keel, dan mag men sporten. Verdwijnen de symptomen tijdens de opwarming, dan kan men rustig trainen aan de intensiteit die men gewoon is. Als de symptomen zich echter onder de nek bevinden, zoals koorts, spierpijn, overgeven, diarree of hoesten met fluimen, dan kan men beter niet sporten. Door te rusten zal men dan sneller zijn gezondheid herwinnen. 

Als de symptomen zich boven de nek bevinden, zoals een lopende neus, niezen of een schraperige keel, dan mag men sporten

Tot zover de theorie. Maar wat doet een eigenzinnige mens als hij aan de vooravond staat van een belangrijke loopwedstrijd waarvoor hij een heel jaar heeft getraind? Een interessante vraag waarop onderzoekers uit Zuid-Afrika een antwoord proberen te geven. In 2013 en 2014 worden de deelnemers aan de  21 km of 56 km loopwedstrijden van de Old Mutual Two Oceans Marathon in Kaapstad (www.twooceansmarathon.org.za ) allemaal aanzien als mogelijke deelnemers aan een wetenschappelijke studie. Iedereen die zich in de 3 dagen voor de loopwedstrijd als ziek aanmeldt bij de medische post, wordt onderzocht en krijgt een advies over het al dan niet deelnemen aan de race. Na de race gaat men na wie de race heeft uitgelopen. Slechts 172 lopers op bijna 54.000 deelnemers blijken ziek te zijn. Het gaat in 60% van de gevallen over bovenste luchtweginfecties zonder koorts. De overige zieken zijn er erger aan toe en kampen met koorts, infectie van de onderste luchtwegen of van het maag -darmstelsel.

De lopers die in de 3 dagen voor de wedstrijd aangeraden worden om niet te starten, leggen in een dikke 40% van de gevallen dit advies naast zich neer. Deze lopers blijken 8% kans te hebben om de loopwedstrijd niet tot een goed einde te brengen en dit in tegenstelling tot 1,6% van de controlegroep. Als men zwaar ziek wordt in een tijdsspanne van 24 uur vóór de wedstrijd dan stijgt de kans op het niet uitlopen van de wedstrijd van 8% naar 11,1%. 

Makkelijk 30 % van de door huisartsen verstrekte adviezen worden niet of onvolledig opgevolgd. Zelfs 14 % van de voorgeschreven medicatie wordt in België nooit in de apotheek opgehaald.

Wat leren we hier nu uit? Ten eerste, dat de raad van de dokter slechts in 40% van de gevallen opgevolgd wordt. Dit kan verrassend overkomen, maar het is een gekend gegeven in de geneeskunde. Makkelijk 30 % van de door huisartsen verstrekte adviezen worden niet of onvolledig opgevolgd. Zelfs 14 % van de voorgeschreven medicatie wordt in België nooit in de apotheek opgehaald. En tot 2 % van de Amerikaanse patiënten verlaat het ziekenhuis tegen het advies van de arts in. Ten tweede, dat de inspanningscapaciteit toch duidelijk wordt aangetast door een ziekte, vooral als men die een dag voor de start van een wedstrijd oploopt. Spijtig genoeg weten we niet wat er gebeurt in de weken na de wedstrijd. Iemand die met koorts een zware inspanning levert, krijgt meestal de volgende dagen de rekening gepresenteerd en zal zich eerder horizontaal in zijn bed of zetel bevinden dan verticaal op een looppiste of sportterrein.  

Sporta-magazine is een uitgave van Sporta-federatie, die deel uitmaakt van de Sporta-groep.