Over duurloop en buikloop

Waarom maag en darmen van sporters vaak in de knoop liggen?

dinsdag 12/09

De vlucht in de grasberm van Tom Dumoulin om zijn onwillige darmen te ledigen tijdens de Giro van 2017  legde de vinger nogmaals op de wonde. Het maagdarmstelsel is in de topsport, maar ook in de recreatiesport, een belangrijke factor. Genoeg eten en drinken voor, tijdens en na de inspanning, het kan niet genoeg benadrukt worden. Prachtig zijn dan ook de beelden van de helpers in een wielerploeg die als muilezels beladen met drinkbussen hun ploegmaats van drank voorzien of het ploegpersoneel dat strategisch opgesteld staat om bij de bevoorrading voedsel en drank aan te rijken. Ditmaal werd de eindoverwinning van de Nederlander hierdoor niet in gevaar gebracht, maar er zijn topsporters die door opspelende maag- of darmklachten een nakende overwinning door de vingers zagen glippen. Een virale infectie die de maag of darmen overhoop haalt, kan heel wat schade aanrichten, zoals de Belgische basketbalploeg op het EK 2017 mocht ondervinden. Nagenoeg gelijktijdig kon in de Vuelta bijna heel het wielerteam van Dimension Data inpakken. Een infectie tot daar aan toe, maar ook zonder uitlokkende factor kan het spijsverteringsstelsel wel eens spelbreker zijn. Wat brengt onze maag en darmen nu op het idee om voor boeman te spelen gedurende een fysieke inspanning?

Tijdens het sporten zal de bloedvoorziening van het maagdarmstelsel veranderen. Tot maar liefst 80% van het bloed -dat normaal gezien onze maag en darmen moet helpen bij de vertering van het voedsel- zal worden afgeleid naar de spieren en de huid. De spieren hebben natuurlijk meer bloed en zuurstof nodig om te kunnen sporten en de huid staat in voor de thermoregulatie. Ze zorgt er voor dat een sporter kan afkoelen en niet oververhit geraakt. Naast de bloedvoorziening worden de darmen tijdens het sporten echter ook beïnvloed door het orthosympathisch zenuwstelsel. Bij zware inspanningen zet dit systeem de werking van zowel de maag als de darmen op een laag pitje. De combinatie van deze twee fenomenen brengt een aantal reacties op gang die schade zullen veroorzaken in uw spijsverteringsstelsel.

Tot maar liefst 80% van het bloed -dat normaal gezien onze maag en darmen moet helpen bij de vertering van het voedsel- wordt tijdens het sporten afgeleid naar de spieren en de huid

Het tekort aan bloed veroorzaakt een beschadiging van de darmcellen, waardoor de damwand meer doorlaatbaar wordt. Hierdoor zullen stoffen op plaatsen terechtkomen waar ze niet gewenst zijn en een ontstekingsreactie uitlokken. Tijdens het sporten zal ook de beweeglijkheid van de maag en darmen afnemen. Dit zorgt op zijn beurt voor het opboeren van lucht, zuurbranden en misselijkheid in de maagstreek. Het slecht opnemen van voedingsstoffen in de darmen stimuleert extra gasvorming in de darmen, met krampen en eventueel diarree tot gevolg.

Hoe intenser de inspanning, hoe groter de schade blijkt te zijn. Zo vermeldt 7 % van een groep marathonlopers symptomen, zoals misselijkheid, boeren, zuurbranden, darmkrampen, aandrang tot maken van stoelgang en diarree. 14% van de deelnemers aan een halve triatlon klaagt in hoofdzaak over maagproblemen, doch minder over darmproblemen. Tijdens ultramarathonwedstrijden blijkt 60 tot 96% van de deelnemers klachten te hebben, gaande van misselijkheid over maag en darmkrampen tot bloederige diarree. Over het algemeen kan men stellen dat hoe zwaarder de inspanning hoe zwaarder de klachten en hoe meer deelnemers er last van heeft. Daarnaast zijn er bijkomende factoren die een invloed uitoefenen. Zo levert een marathon in de bergen meer problemen op dan, bijvoorbeeld, een marathon in Antwerpen. Idem dito warme en vochtige weersomstandigheden.

Laat dit je niet tegenhouden om te gaan sporten. Met een matige intensiteit en in goede weersomstandigheden zou je klachtenvrij moeten kunnen sporten. Over de voorzorgen die je kan nemen als je jezelf echt eens op de proef wilt stellen, zullen we het later nog hebben.               

Sporta-magazine is een uitgave van Sporta-federatie, die deel uitmaakt van de Sporta-groep.