"Vrouwenwielrennen is mooier dan mannenkoers"

Kampioene Jolien D'Hoore weerlegt clichés en vooroordelen over haar sport

woensdag 30/09
Vrouwenwielrennen

Hier had een triomfantelijk gesprek met de kersverse wereldkampioene wielrennen kunnen staan. Maar de regenboogdroom van cofavoriete Jolien D’Hoore strandde in Richmond op de schamele 49ste plaats. De reactie van de Belgische kampioene was nuchter en eerlijk: “Een slechte dag, recuperatieproblemen, niet de hellingen zelf, maar vooral de opeenvolging van die paar kasseiklimmetjes sneed me de benen af. Volgend jaar beter in Qatar, mag ik hopen.” 

Jolien D’Hoore: de benen maar ook de ‘brains’. In 2013 haalde ze haar ‘bachelor’ kinesitherapie aan de Gentse unief. De 25-jarige jongedame uit Schelderode heeft daarna de studieboeken even opzijgeschoven en concentreert zich sindsdien enkel op de koers en de Spelen in Rio 2016. De Belgische kampioene, die in de UCI Worldranking op nummer 3 staat, wil er na haar wielercarrière nog een masterdiploma bovenop prikken. ‘Maar de koers is momenteel de absolute prioriteit. Ik wil in Rio mijn pistecarrière in schoonheid afronden’. Jolien heeft een profcontract bij BLOSO en rijdt voor Wiggle Honda, een Britse professionele vrouwenploeg met een teambasis in België. “In tegenstelling tot bij de Belgische ploegen is het bij ons ‘van moeten’. We ‘moeten’ mee zijn in een ontsnapping, we ‘moeten’ in die fase van de koers vooraan zitten,… Dat zorgt voor extradruk, maar die druk is nu eenmaal nodig om goed te presteren.”

 

Vrouwen versus mannen

Het mannenwielrennen is al langer ferm gemondialiseerd. Het professionele vrouwenwielrennen waait nu ook stevig de hele wereld rond. Argentinië, Qatar, Nieuw-Zeeland, Costa Rica, Thailand, VS, China, Venezuela, Rusland, Canada, Brazilië, zelfs Syrië staan op de agenda. Maar kalender en realiteit worden door centen gescheiden. “We moeten die mondialisering van de vrouwenkoers inderdaad ietwat relativeren”, zegt D’Hoore. “Er stonden dit jaar negen wereldbekerwedstrijden op de agenda (niveau World Tour bij de mannen, dus). Slechts twee ervan werden buiten Europa betwist: Philadelphia en Chongming in China. Ikzelf vloog alleen voor de Ladies Tour of Qatar en het WK in Richmond de Europese grenzen over. Normaal, want die intercontinentale verplaatsingen zijn budgettair niet haalbaar voor veel damesteams. Je transporteert niet zo maar een peloton, een camion fietsen en ander materiaal de wereld rond. Alleen voor de Wereldbekerwedstrijden loont dat nog de moeite.”

En daarvan komen er meer, onder een andere vlag. De Wereldbeker wordt vanaf 2016 vervangen door de WorldTour voor 20 teams, die in totaal 17 wedstrijden in Europa (14), de Verenigde Staten (2) en China (1) zullen rijden (13 eendaagse wedstrijden en vier etappekoersen: Ronde van Groot-Brittannië, Giro d'Italia, Ronde van Californië en Philadelphia Cycling Classic).

"In de VS is de 'prize money' voor grote vrouwenkoersen gelijk aan dat van de mannen"

Tsja, geld, budget… in het professionele tennis is het prijzengeld van de vier Grand Slamtoernooien al enkele jaren voor de vrouwen gelijk aan dat van de mannen. De winnaars en winnaressen van Wimbledon kregen ieder 2,5 miljoen euro. Op de US Open ieder zelfs 3 miljoen euro. 

D’Hoore: “De Internationale Wielerunie, UCI, heeft sinds begin 2013 beslist om mannen en vrouwen evenveel te vergoeden op de wereldkampioenschappen wielrennen. Dat was al een grote stap vooruit. En in de VS is de ‘prize money’ voor grote vrouwenkoersen ook al gelijk aan dat van de mannen. In de Philadelphia International Cycling Classic, bijvoorbeeld, is dat omgerekend 5.000 euro voor winnaar en winnares. De vrouwenrace staat er zelfs als hoofdevent van de dag geprogrammeerd. De mannen starten om 8u ’s morgens, de vrouwen om 12u30, als de mannen al gearriveerd zijn. Maar in de Wereldbekerwedstrijden buiten de VS liggen we qua prijzengeld en aandacht nog schrijnend ver achterop.”

Facts and figures

Drie internationale topkoersen werden dit jaar tegelijk, in eenzelfde weekend, voor mannen én voor vrouwen georganiseerd: de Strade Bianchi in Italië: 7.515 euro voor de winnaar, slechts 744 euro voor de winnares, de  Ronde van Vlaanderen: 20.000 euro winstpremie bij de mannen, amper 1.128 euro bij de vrouwen, de Waalse Pijl: 16.000 euro voor de winnaar, een schamele 1.128 euro voor de winnares. Inderdaad, zware genderdiscriminatie. 

"Die discriminatie stoort me, want ik doe net zo veel voor mijn carrière als de mannelijke collega’s"

“Jammer, toch”, zucht D’Hoore. “Overigens geldt dit niet alleen voor het prijzengeld, maar ook voor de minimumlonen, de ploegbudgetten, de startgelden… Die discriminatie stoort me, want ik doe net zo veel voor mijn carrière als de mannelijke collega’s. Ik zit tijdens de trainingsdagen twee tot vier uur op de fiets, ik las stabiliteit- en andere fysieke trainingen in, ik trek naar de kiné, osteopaat, masseur,… Ik ben permanent, dag in dag uit, met mijn lichaam bezig. Ik vertoef ook veel met mijn team in het buitenland. Soms heb ik de indruk dat ik van luchthaven tot luchthaven leef, met enkel mijn fiets en valies. Veel tijd voor sociale activiteiten blijft er niet over, maar ik vind dat niet erg. Die tijd komt nog wel.”

Vrouwenwielrennen, een ondergewaardeerde sport dus… “Ik zal nog maar eens op dezelfde spijker kloppen, zeker: we hebben meer mediabelangstelling nodig! We rijden vier keer per jaar dezelfde topkoers als de mannen, op eenzelfde herkenbaar parcours: Gent-Wevelgem, Ronde van Vlaanderen, Waalse Pijl, Omloop het Nieuwsblad. Waarom zouden de Tv-stations die dag ook onze wedstrijd niet uitzenden, of een deel ervan? Als opwarmer voor de mannenkoers, bijvoorbeeld. Trouwens, vrouwenwielrennen op het hoogste niveau is zelfs mooier dan de mannenkoers. Bij ons is het pure koers, van start tot aankomst. Bij mannen is het meer berekend, meer voorspelbaar, zeker in de grote ronden. Lange ontsnappingen worden in de laatste kilometers tenietgedaan. Bij de vrouwen is het teamspel minder dominant en kunnen vluchten echt tot het einde dragen. En dat maakt het ouderwets mooi.”

Terloops: De Women's Sport and Fitness Foundation (WSFF) berekende dat internationale vrouwensport in 2013 slechts 7% van de media-aandacht kreeg en 0,2% van de sponsordeals.

 

Uit onderzoek blijkt dat de internationale vrouwensport slechts 7% van de media-aandacht krijgt en 0,2% van de sponsordeals.

Ketonen, magerzucht, suikerwafels, …

Tijdens de Tour dit jaar was er heel wat te doen rond Froome en zijn gewicht (amper 66 kg voor een lengte van 1,86 m), zijn pedaalomwentellingen, zijn wattages en ketonen. Een ketonendrankje (2.700 euro de liter, nota bene…) is een revolutionaire energiedrank, een soort superbenzine, waarvan je tegelijk vermagert en meer energie krijgt. “Laat me eerst dit stellen, bij de vrouwen is er geen sprake van die superdure ketonen, ook al staan die niet op de dopinglijst. De belangen bij ons zijn veel minder groot, er circuleert veel minder geld… Het lijkt me dan ook zinloos om onze sport fysiologisch of medisch diepgaand te benaderen of zulke producten te testen. Het extreme eetgedrag en magerzucht, daarentegen, zijn er wel. Vooral bij de ronderensters. In de Giro Rosa (de Giro voor vrouwen) zie ik soms collega-rensters die zich uithongeren om toch maar de bergen te kunnen opvliegen. Maar na een colletje of twee zijn ze compleet afgepeigerd. Wat wil je, zonder benzine bergop rijden en dat met een lichaampje van hooguit 40 à 45 kilo. Als ik sommigen uiteindelijk over de streep zie bollen, amper nog recht op hun fiets, heb ik compassie. Jammer dat dit verschijnsel nog taboe is. In het peloton wordt er nauwelijks of niet over gesproken. Ikzelf spreek zo’n renster ook niet rechtstreeks over haar gewicht aan. Ik zal haar wel proberen te helpen, diplomatisch te pushen, zeg maar. En ja, ik heb iemand na de koers ook al eens een suikerwafel toegeschoven.”

 

Vooroordelen en clichés

Die oneerbiedige, vrouwonvriendelijke verwijzing naar ‘manwijven’ zit Jolien ook behoorlijk hoog. Niet dat ze het vrouwenpeloton als een rijdend beauty- en welnesscentrum wil propageren. Maar toch… “Het klinkt misschien gek, maar ik stap nooit op de racefiets zonder wat make-up. Een BB of Blemish Balmcrème als basis, een strijkje donkere mascara, wat eyeliner. Voor de wedstrijd start stijl ik mijn haar bij. Om mijn kapsel nog wat extra allure te geven, draag ik tijdens de wedstrijd mijn witte pareloorbellen. We zorgen er ook voor dat onze kledij 100 procent in orde is. Bovendien is heel wat kleding tegenwoordig ook op maat van een vrouwenlichaam gemaakt, waardoor die toch wat comfortabeler zit. Mannetjeswijven, neen dus. Wij zijn gewoon vrouwen, vrouwen op een rennersfiets tout court.”

 

Sporta-magazine is een uitgave van Sporta-federatie, die deel uitmaakt van de Sporta-groep.